Ytterby: Το χωριό που… αγαπούν οι χημικοί

Τι κοινό έχουν τα ακόλουθα δέκα χημικά στοιχεία;

perierga.gr - Ytterby: Το χωριό που αγαπούν οι χημικοί

Ύττριο
Υττέρβιο
Τέρβιο
Έρβιο
Γαδολίνιο
Θούλιο
Σκάνδιο
Holmium
Δυσπρόσιο
Lutetium

Η απάντηση είναι ότι όλα απομονώθηκαν από ένα ορυκτό μετάλλευμα που εξήχθη από ένα ορυχείο στο μικρό χωριό Ytterby, στο σουηδικό νησί Resarö. Όλα αυτά είναι στοιχεία σπάνιων γαιών, πράγμα που σημαίνει ότι είναι πολύ δύσκολο να διαχωριστούν. Χρειάστηκαν πολλοί χημικοί και επιστήμονες και δεκαετίες έρευνας για να ανακαλυφθούν. Τουλάχιστον τέσσερα από αυτά τα στοιχεία -το Ύττριο (Y), το Έρβιο (Er), το Tέρβιο (Tb) και το Υττέρβιο (Yb) πήραν το όνομά τους από το χωριό.

perierga.gr - Ytterby: Το χωριό που αγαπούν οι χημικοί

Η επιστημονική ιστορία του Ytterby άρχισε το 1787, όταν ένας υποπλοίαρχος του στρατού και ο χημικός Carl Axel Arrhenius ανακάλυψαν ένα περίεργο, μαύρο μετάλλευμα σε ένα παλιό λατομείο κοντά στο σουηδικό χωριό Ytterby. Ο Arrhenius ονόμασε το νέο μετάλλευμα Ytterbite  και έστειλε δείγματα σε διάφορους χημικούς για ανάλυση. Ο Johan Gadolin, ένας Φινλανδός χημικός στο Πανεπιστήμιο του Åbo, αναγνώρισε το πρώτο στοιχείο σπάνιων γαιών στο δείγμα του Arrhenius το 1789. Ονομάστηκε Ύττριο (Y). Κατά τη διάρκεια των επόμενων εκατό ετών, άλλα εννέα στοιχεία προέκυψαν από αυτό το μετάλλευμα.

perierga.gr - Ytterby: Το χωριό που αγαπούν οι χημικοί

Το 1843 ο Carl Gustav Mosander ανακάλυψε ότι το Ytterbite ήταν στην πραγματικότητα ένα μείγμα τριών μεταλλικών οξειδίων. Από αυτά, εξήχθησαν δύο νέα στοιχεία – τα Τέρβιο (Tb) και Έρβιο (Er) – και τα δύο ονομάστηκαν από το χωριό Ytterby όπου βρέθηκαν. Ένα τέταρτο μεταλλικό οξείδιο ανακαλύφθηκε το 1878 από τον Jean Charles Galissard de Marignac, από το οποίο διαχωρίστηκε το στοιχείο Υττέρβιο (Yb).

Καθώς βελτιώθηκαν οι τεχνικές καθαρισμού, ανακαλύφθηκαν περισσότερα νέα στοιχεία σε αυτά τα τέσσερα οξείδια, φτάνοντας συνολικά στον αριθμό δέκα. Ένα από αυτά τα στοιχεία, το Γαδολίνιο (Gd), πήρε το όνομά του από τον Johan Gadolin. Το ορυχείο έχει κλείσει εδώ και πολύ καιρό και τώρα καλύπτεται από δέντρα και ζιζάνια. Υπάρχει μια μικρή πλάκα σε έναν βράχο κοντά που μνημονεύει τις ανακαλύψεις που έγιναν εδώ. Ορισμένοι από τους τοπικούς δρόμους στο χωριό ονομάζονται επίσης από τα στοιχεία που ανακαλύφθηκαν εδώ.

GD Star Rating
loading...
Ytterby: Το χωριό που... αγαπούν οι χημικοί, 9.3 out of 10 based on 4 ratings